ನವದೆಹಲಿ : ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ನೀವು ಮಾಡುವ ಯುಪಿಐ (UPI) ಪಾವತಿಗಳು ಕೇವಲ ಒಂದೇ ಟ್ಯಾಪ್ನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳದಿರಬಹುದು. ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ವಂಚನೆಗಳ ಪ್ರಕರಣಗಳು ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದ ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯವಿರುವ ಯುಪಿಐ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ “Yes/No” (ಹೌದು/ಇಲ್ಲ) ದೃಢೀಕರಣದ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲು ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಮುಂದಾಗಿವೆ. ದೇಶದ ರಿಯಲ್-ಟೈಮ್ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವೇಗಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಧಕ್ಕೆಯಾಗದಂತೆ ವಂಚನೆಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಈ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಆರ್ಬಿಐ) ಮುಂದಿಟ್ಟಿವೆ.
ಏನಿದು ಹೊಸ ಬದಲಾವಣೆ?
ಪ್ರತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯದ ಪಾವತಿಗೂ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ತಪಾಸಣೆಗಳನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸುವ ಬದಲು, ಅಪಾಯದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ (ರಿಸ್ಕ್-ಬೇಸ್ಡ್) ದೃಢೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಸಲಹೆ ನೀಡಿವೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ ವಂಚನೆ ಪತ್ತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು (ಫ್ರಾಡ್ ಡಿಟೆಕ್ಷನ್ ಎಂಜಿನ್) ಯಾವುದಾದರೂ ವಹಿವಾಟನ್ನು ‘ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದ’ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದರೆ, ತಕ್ಷಣವೇ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಒಂದು ಪಾಪ್-ಅಪ್ ಸಂದೇಶ ರವಾನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಹಕರು ಆ ವಹಿವಾಟನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಬಯಸಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂದು ಅದರಲ್ಲಿ ಕೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಹಕರು “Yes” ಎಂದು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಹಣದ ಪಾವತಿಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ಹೊಸ ನಿಯಮವು ಎಲ್ಲ ಯುಪಿಐ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ ತಪಾಸಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅಸಹಜ ಎಂದು ಕಂಡುಬರುವ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನು?
ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಹ್ಯಾಕಿಂಗ್ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಸೈಬರ್ ವಂಚಕರು ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಮರಳು ಮಾಡಿ (ಸೋಶಿಯಲ್ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್) ಹಣ ದೋಚುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಏರಿಕೆಯಾಗಿವೆ. ನಕಲಿ ಕಸ್ಟಮರ್ ಕೇರ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಸೋಗಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸಂದೇಶಗಳ ಮೂಲಕ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ನಂಬಿಸಿ ಹಣ ವರ್ಗಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಜಾಲಗಳು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿವೆ. ಯುಪಿಐ ಪಾವತಿಗಳು ತಕ್ಷಣವೇ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ ಹಾಗೂ ಅದನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲು ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ, ಹಣ ಖಾತೆಯಿಂದ ಕಡಿತಗೊಂಡ ಬಳಿಕವಷ್ಟೇ ತಾವು ಮೋಸಹೋಗಿರುವುದು ಬಹುತೇಕ ಗ್ರಾಹಕರ ಅರಿವಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೂ ಮುನ್ನ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿನ ತಡೆಯನ್ನು ನೀಡಿದರೆ, ಗ್ರಾಹಕರು ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಂಡು, ಮರುಯೋಚಿಸಿ ವಂಚನೆಯಿಂದ ಪಾರಾಗಲು ಒಂದು ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಂತಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವಾಗಿದೆ.
ಎಲ್ಲ ಪಾವತಿಗಳಿಗೇಕೆ ಈ ನಿಯಮವಿಲ್ಲ?
ಎಲ್ಲ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯದ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುವ ಅಥವಾ ಕೂಲಿಂಗ್-ಆಫ್ ಅವಧಿಯನ್ನು ತರುವ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿವೆ. ಯುಪಿಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಶಕ್ತಿಯೇ ಅದರ ವೇಗ ಮತ್ತು ಅನುಕೂಲತೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಗ್ರಾಹಕರು ಹಾಗೂ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಈ ತ್ವರಿತ ಪಾವತಿಯನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿ ವಹಿವಾಟನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸಿದರೆ ಅದು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಕಿರಿಕಿರಿಯುಂಟು ಮಾಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ-ವಹಿವಾಟುಗಳ ಮೇಲೂ ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ವಂಚನೆ ಪತ್ತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯ ಕಂಡುಬಂದಾಗ ಮಾತ್ರ ಈ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ದೃಢೀಕರಣವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಒಲವು ತೋರಿವೆ.
‘ಅಪಾಯಕಾರಿ’ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆ ಮಾಡುವುದು ಹೇಗೆ?
ಯಾವ ವಹಿವಾಟುಗಳು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ನಿಖರವಾದ ಮಾನದಂಡಗಳು ಇನ್ನೂ ಅಂತಿಮಗೊಂಡಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಗ್ರಾಹಕರ ವಹಿವಾಟುಗಳ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ನೈಜ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿವೆ. ಗ್ರಾಹಕರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಖರ್ಚಿನ ಮಾದರಿಗಿಂತ ತೀರಾ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವ, ಅಸಾಮಾನ್ಯ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಪಾವತಿಗಳು, ಇದೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಹಣ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಿರುವ ಹೊಸ ಫಲಾನುಭವಿ, ಹೊಸ ಮೊಬೈಲ್ ಸಾಧನ ಅಥವಾ ಪರಿಚಯವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳದಿಂದ ವಹಿವಾಟು ನಡೆದರೆ ಅದನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದ ಎಂದು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಅಸಹಜತೆಗಳು ಕಂಡುಬಂದಾಗ ಮಾತ್ರ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಗೂ ಮುನ್ನ ಗ್ರಾಹಕರ ಸ್ಪಷ್ಟ ಅನುಮೋದನೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮುಂದೇನು?
ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ಭದ್ರತೆಯ ಕುರಿತು ಹೊಸ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸುವ ಮೊದಲು ಆರ್ಬಿಐ ಪ್ರಸ್ತುತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಲಯದ ಈ ಶಿಫಾರಸುಗಳನ್ನು ಕೂಲಂಕಷವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪಕ್ಕೆ ಅನುಮೋದನೆ ದೊರೆತರೆ, ಯುಪಿಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವೇಗ ಮತ್ತು ಸರಳತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಜೊತೆಗೇ, ಅಗತ್ಯವಿರುವಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಭದ್ರತಾ ಪದರವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಜಾರಿಯಾಗಲಿದೆ. ಇದು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಎನಿಸಿದರೂ, ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಆನ್ಲೈನ್ ವಂಚನೆಗಳಿಂದ ಅವರ ಕಷ್ಟದ ಹಣವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಲಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ : ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನಗಳ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ 49 ಹುದ್ದೆಗಳ ನೇಮಕಾತಿ : 2 ಲಕ್ಷ ರೂ. ಭರ್ಜರಿ ಸಂಬಳ
