ಇಸ್ಲಾಮಾಬಾದ್ : ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಚಿಂತನೆ ನಡೆದಿದೆ. ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಫೀಲ್ಡ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ಆಸಿಮ್ ಮುನೀರ್ ಅವರು ದೇಶದ ನಾಲ್ಕು ಬೃಹತ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸಿ, 12ರಿಂದ 15 ಹೊಸ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪದ ಪರವಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ವರದಿ ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, 160 ಸಣ್ಣ ಆಡಳಿತ ಘಟಕಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಆಯ್ಕೆಯೂ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಜಾರಿಯಾದರೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಅಧಿಕಾರದ ಸಮೀಕರಣವೂ ಬದಲಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಂಜಾಬ್, ಸಿಂಧ್, ಖೈಬರ್ ಪಖ್ತೂನ್ಖ್ವಾ ಮತ್ತು ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಭೌಗೋಳಿಕ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಪಂಜಾಬ್ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 12.8 ಕೋಟಿ ಜನರಿದ್ದರೆ, ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪ್ರಾಂತ್ಯವಾಗಿರುವ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1.5 ಕೋಟಿ ಜನರಿದ್ದಾರೆ. ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಆಡಳಿತ ನಿರ್ವಹಣೆ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದ್ದು, ಜನರಿಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ತಲುಪಿಸಲು ಸಣ್ಣ ಆಡಳಿತ ಘಟಕಗಳ ರಚನೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಬಹುದು ಎಂಬುದು ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪದ ಹಿಂದಿನ ವಾದವಾಗಿದೆ.ಈ ಮರುವಿಂಗಡಣೆಯಿಂದ 12ರಿಂದ 15 ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ನಡೆದಿದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪಕ್ಕೆ ಅಂತಿಮ ಅನುಮೋದನೆ ದೊರೆತಿದೆ ಎಂಬುದು ದೃಢಪಟ್ಟಿಲ್ಲ.
ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ?
ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ವಿಭಜನೆಯ ಚರ್ಚೆ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಪ್ರಭಾವದ ಮೇಲೂ ಇದು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು ಎಂಬ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಪಂಜಾಬ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಮುಸ್ಲಿಂ ಲೀಗ್–ನವಾಜ್ ಪಕ್ಷದ ಪ್ರಮುಖ ನೆಲೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಸಿಂಧ್ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಪಾರ್ಟಿಯ ಭದ್ರಕೋಟೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ಸಣ್ಣ ಘಟಕಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಿದರೆ, ಅವುಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವ ಕುಗ್ಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.ಇದರಿಂದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಹಿಡಿತ ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಸೇನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಭಾವ ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ಆತಂಕವೂ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಉದ್ದೇಶದಿಂದಲೇ ಮುನೀರ್ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸ್ವತಂತ್ರ ದೃಢೀಕರಣವಿಲ್ಲ.
ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಚರ್ಚೆ
ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಯೋಜನಾ ಸಚಿವ ಅಹ್ಸಾನ್ ಇಕ್ಬಾಲ್ ಕೂಡ ಈ ಹಿಂದೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ಆಡಳಿತ ಘಟಕಗಳ ರಚನೆಯ ಅಗತ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿದ್ದರು. ಹೀಗಾಗಿ, ಆಡಳಿತ ಮರುವಿಂಗಡಣೆಯ ವಿಚಾರ ಹೊಸದಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರ ಪ್ರಭಾವದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಮಹತ್ವ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿನ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಹಿಂಸಾಚಾರ, ಖೈಬರ್ ಪಖ್ತೂನ್ಖ್ವಾದಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಘರ್ಷ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಆಕ್ರಮಿತ ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿನ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಅಸಮಾಧಾನಗಳ ನಡುವೆ ಇಂತಹ ಬದಲಾವಣೆ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವುದು ಸವಾಲಿನ ಕೆಲಸವಾಗಬಹುದು.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಇನ್ನೂ ಚರ್ಚೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಆಡಳಿತವನ್ನು ಜನರಿಗೆ ಹತ್ತಿರ ತರುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗುತ್ತದೆಯೇ ಅಥವಾ ದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ಅಧಿಕಾರದ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಬದಲಿಸುವ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದು ಮುಂದಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಬೇಕಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ :ನಾನಾ ಪಾಟೇಕರ್ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆ ತಡರಾತ್ರಿ ನಡೆಸಿದ್ದೇಕೆ? ಪುತ್ರ ಮಲ್ಹಾರ್ ಕೊಟ್ಟ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ


















