ನವದೆಹಲಿ: ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಜಗತ್ತಿನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಎದುರಾಳಿಗಳಾದ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ನಡುವಿನ ಪಂದ್ಯವೆಂದರೆ ಅದು ಕೇವಲ ಆಟವಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಎಮೋಷನ್. ಆದರೆ, ಫೆಬ್ರವರಿ 15ರಂದು ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಕೊಲೊಂಬೊದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿರುವ ಭಾರತ ವಿರುದ್ಧದ ಟಿ20 ವಿಶ್ವಕಪ್ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿರುವ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಮಂಡಳಿ (ಪಿಸಿಬಿ), ತನ್ನ ಕಾಲ ಮೇಲೆ ತಾನೇ ಕಲ್ಲು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುವಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ತಂದುಕೊಂಡಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ತನ್ನ ಹಠಮಾರಿ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಆಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರೆ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಮಂಡಳಿ (ಐಸಿಸಿ) ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಮೇಲೆ ಬೃಹತ್ ಆರ್ಥಿಕ ದಂಡ ವಿಧಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಇದು ಈಗಾಗಲೇ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಪಿಸಿಬಿಯನ್ನು ದಿವಾಳಿಯ ಅಂಚಿಗೆ ತಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
144 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಅನುದಾನಕ್ಕೆ ಕತ್ತರಿ?
ಪಿಟಿಐ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಐಸಿಸಿಯ 2024-27ರ ಹಣಕಾಸು ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ (Financial Cycle) ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪಾಲು ಬರೋಬ್ಬರಿ 144 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಡಾಲರ್ (ಸುಮಾರು 1200 ಕೋಟಿ ರೂ.). ಅಂದರೆ ಪಿಸಿಬಿಗೆ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಐಸಿಸಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು 38 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಹರಿದು ಬರುತ್ತದೆ.
“ಒಂದು ವೇಳೆ ಐಸಿಸಿ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಭಾರತದ ವಿರುದ್ಧ ಆಡದಿದ್ದರೆ, ಐಸಿಸಿ ಮಂಡಳಿ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಆರ್ಥಿಕ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಸಿಗಬೇಕಿರುವ ಸುಮಾರು 40 ಬಿಲಿಯನ್ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಅನುದಾನವನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿಯಬಹುದು ಅಥವಾ ಕಡಿತಗೊಳಿಸಬಹುದು,” ಎಂದು ಆಂತರಿಕ ಮೂಲಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ. ಈ ಹಣವೇ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಮಂಡಳಿಯ ಜೀವಾಳವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ನಿಂತರೆ ಮಂಡಳಿ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಕುಸಿಯುವುದು ಖಚಿತ.
ಬ್ರಾಡ್ಕಾಸ್ಟರ್ಗಳ ಕೋಪ ಮತ್ತು ನಷ್ಟದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ
ಐಸಿಸಿ ಟೂರ್ನಿಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಡ್ಕಾಸ್ಟರ್ಗಳು (ಪ್ರಸಾರಕರು) ಸಾವಿರಾರು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಹಣಕಾಸು ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರಕರು ಐಸಿಸಿಗೆ ಬರೋಬ್ಬರಿ 3 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ (ಸುಮಾರು 25,000 ಕೋಟಿ ರೂ.) ಪಾವತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಈ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಲಾಭ ಮಾಡಲು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ನಂಬಿಕೊಂಡಿರುವುದೇ ‘ಭಾರತ-ಪಾಕಿಸ್ತಾನ’ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು.
ಒಂದು ಪಂದ್ಯದ ಬೆಲೆ: ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ನಡುವಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪಂದ್ಯವು ಪ್ರಸಾರಕರಿಗೆ ಅಂದಾಜು 250 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆದಾಯ ತಂದುಕೊಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ನಷ್ಟ: ಈ ಆರ್ಥಿಕ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ನಾಲ್ಕು ಐಸಿಸಿ ಟೂರ್ನಿಗಳಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾರತ-ಪಾಕ್ ನಡುವಿನ ನಾಲ್ಕು ಪಂದ್ಯಗಳಿಂದಲೇ ಬ್ರಾಡ್ಕಾಸ್ಟರ್ಗಳಿಗೆ 1 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆದಾಯ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಆಡದಿದ್ದರೆ, ಈ ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಖೋತಾ ಬೀಳುತ್ತದೆ. ಆಗ ಪ್ರಸಾರಕರು ಐಸಿಸಿಯಿಂದ ನಷ್ಟ ಪರಿಹಾರ ಕೇಳುತ್ತಾರೆ. ಐಸಿಸಿ ಆ ನಷ್ಟವನ್ನು ಭರಿಸಲು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪಾಲಿನ ಹಣಕ್ಕೆ ಕತ್ತರಿ ಹಾಕಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ‘ಬಲವಂತದ ಕಾರಣ’ (force majeure) ಇಲ್ಲದೆ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದರೆ, ಐಸಿಸಿ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಡ್ಕಾಸ್ಟರ್ಗಳು ಭಾರೀ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲು ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶವಿದೆ.
ಕ್ರೀಡಾಂಗಣಗಳ ನವೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸುರಿದ ಹಣವೆಷ್ಟು?
ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಚಾಂಪಿಯನ್ಸ್ ಟ್ರೋಫಿಯನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿತ್ತು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಲಾಹೋರ್, ಕರಾಚಿ ಮತ್ತು ರಾವಲ್ಪಿಂಡಿ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣಗಳ ನವೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಪಿಸಿಬಿ ಸುಮಾರು 18 ಬಿಲಿಯನ್ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಖರ್ಚು ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಕಾಮಗಾರಿಗಳು ಇನ್ನೂ ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ.
ಚಾಂಪಿಯನ್ಸ್ ಟ್ರೋಫಿ ಆಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಐಸಿಸಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ 70 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಬಜೆಟ್ ನೀಡಿತ್ತು, ಜತೆಗೆ ಆತಿಥ್ಯ ವಹಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ 6 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಕೂಡ ನೀಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ಭಾರತ ತಂಡ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದರಿಂದ, ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಪಂದ್ಯಗಳು ದುಬೈನಲ್ಲಿ ನಡೆದವು. ಇದರಿಂದ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಗೇಟ್ ಕಲೆಕ್ಷನ್ (ಟಿಕೆಟ್ ಮಾರಾಟ) ಮತ್ತು ಹಾಸ್ಪಿಟಾಲಿಟಿ ಬಾಕ್ಸ್ ಮಾರಾಟದಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಆದಾಯ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ಈಗ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಿದರೆ, ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಆದಾಯವೂ ನಿಂತುಹೋಗಲಿದ್ದು, ನವೀಕರಣ ಕಾಮಗಾರಿಗಳಿಗೆ ಹಣವಿಲ್ಲದಂತಾಗಬಹುದು.
ಪಿಎಸ್ಎಲ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಆದಾಯ ಮೂಲಗಳು ಸಾಲುತ್ತದೆಯೇ?
ಪಿಸಿಬಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಆದಾಯ ಮೂಲವೆಂದರೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಸೂಪರ್ ಲೀಗ್ (PSL). ಈ ವರ್ಷ ಎರಡು ಹೊಸ ತಂಡಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಫ್ರಾಂಚೈಸಿ ಶುಲ್ಕದ ರೂಪದಲ್ಲಿ 42 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆದಾಯ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸ ತಂಡಗಳಾದ ಹೈದರಾಬಾದ್ ಮತ್ತು ಸಿಯಾಲ್ಕೋಟ್ ಕ್ರಮವಾಗಿ 175 ಕೋಟಿ ಮತ್ತು 185 ಕೋಟಿ (ಪಾಕ್ ಕರೆನ್ಸಿ) ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಮಾರಾಟವಾಗಿವೆ.
ಮುಲ್ತಾನ್ ಸುಲ್ತಾನ್ಸ್ ತಂಡದ ಹರಾಜಿನಿಂದಲೂ ಪಿಸಿಬಿ ಸುಮಾರು 7 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಆದರೆ, ಈ ಹಣದಲ್ಲಿ ಸಿಂಹಪಾಲು (ಶೇ.95) ಪ್ರಸಾರ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಯೋಜಕತ್ವದ ಮೂಲಕ ಕೇಂದ್ರ ಪೂಲ್ಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಗಳಿಗೆ ಹಂಚಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಪಿಸಿಬಿಗೆ 700 ರಿಂದ 800 ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಸಂಬಳ, ದೇಶೀಯ ಟೂರ್ನಿಗಳ ಆಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಆಟಗಾರರ ಗುತ್ತಿಗೆ ಹಣ ಪಾವತಿಸಲು (ತಿಂಗಳಿಗೆ ಸುಮಾರು 5-6 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್) ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಐಸಿಸಿ ನೀಡುವ ಪಾಲನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರೆ, ಕೇವಲ ಪಿಎಸ್ಎಲ್ ಆದಾಯದಿಂದ ಪಿಸಿಬಿಯನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಅಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. 2023ರ ಆಡಿಟ್ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪಿಎಸ್ಎಲ್ ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಗಳ ಶುಲ್ಕ ಪಾವತಿಯಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ಹಲವು ಲೋಪಗಳಾಗಿವೆ.
ಭಾವನಾತ್ಮಕ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಭಾರತದ ವಿರುದ್ಧದ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಿದರೆ, ಪಿಸಿಬಿ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸರ್ವನಾಶವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೇ ಹೆಚ್ಚು. “ಹಣಕಾಸಿನ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಪಿಸಿಬಿ ಸದೃಢವಾಗಿರಲು ಐಸಿಸಿ ನೀಡುವ ಆ 40 ಬಿಲಿಯನ್ ರೂಪಾಯಿಗಳೇ ಕಾರಣ. ಅದಕ್ಕೆ ಕುತ್ತು ಬಂದರೆ ಪಾಕ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತೀವ್ರ ಸಂಕಷ್ಟ ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಪಿಸಿಬಿಯ ಒಳಗಿನ ಮೂಲಗಳೇ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿವೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಹಠಮಾರಿ ಧೋರಣೆ ಬಿಟ್ಟು ಪಂದ್ಯ ಆಡುವುದೇ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪಾಲಿಗೆ ಉಳಿದಿರುವ ಏಕೈಕ ದಾರಿ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ : ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ KSAPS ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಹುದ್ದೆ | ಸಂದರ್ಶನದ ದಿನಾಂಕ ಇಲ್ಲಿದೆ!



















