ಅಹಮದಾಬಾದ್: ಭಾರತೀಯ ಕೈಮಗ್ಗ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಗುಜರಾತ್ನ ‘ಪಟಾನ್ ಪಟೋಲಾ’ ಸೀರೆಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಲೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿರುವ ಈ ಸೀರೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಬೆಲೆಯೇ ಸುಮಾರು 1.5 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಳು! ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಈ ಸೀರೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಯುದ್ಧವೇ ನಡೆದಿತ್ತು ಎಂದರೆ ಇದರ ಮಹತ್ವ ಎಷ್ಟಿರಬಹುದೆಂದು ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ.
ಸೀರೆಗಾಗಿ ನಡೆದ ಯುದ್ಧದ ರೋಚಕ ಇತಿಹಾಸ:
ಸುಮಾರು 900 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಅಂದರೆ 12ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸೋಲಂಕಿ ವಂಶದ ರಾಜ ಕುಮಾರಪಾಲನಿಗೆ ಪಟೋಲಾ ವಸ್ತ್ರಗಳೆಂದರೆ ಅತೀವ ಪ್ರೀತಿ. ಜೈನ ಧರ್ಮೀಯನಾಗಿದ್ದ ರಾಜನು ಪೂಜೆಗಾಗಿ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ತೆರಳುವಾಗ ಈ ಶುದ್ಧ ರೇಷ್ಮೆ ವಸ್ತ್ರವನ್ನೇ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಆಗ ಈ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಜಲ್ನಾದಿಂದ ತರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಆದರೆ, ಜಲ್ನಾದ ರಾಜನು ಈ ಪವಿತ್ರ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಮೊದಲು ತನ್ನ ಹಾಸಿಗೆಯ ಹೊದಿಕೆಗಳಾಗಿ ಬಳಸಿ, ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನೆಂಬ ವಿಷಯ ಕುಮಾರಪಾಲನಿಗೆ ತಿಳಿಯಿತು. ಇದರಿಂದ ಕೆರಳಿದ ಕುಮಾರಪಾಲನು ಜಲ್ನಾದ ಮೇಲೆ ಯುದ್ಧ ಸಾರಿದನು. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದ ನಂತರ, ಆತ ಅಲ್ಲಿನ 700 ‘ಸಾಳ್ವಿ’ ನೇಕಾರರ ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ಗುಜರಾತ್ನ ಪಟಾನ್ಗೆ ಕರೆತಂದು ನೆಲೆಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದನು. ಅಂದಿನಿಂದ ಈ ಕಲೆ ಪಟಾನ್ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಿತು.
ಏಕಿಷ್ಟು ದುಬಾರಿ?
ಪಟಾನ್ ಪಟೋಲಾ ಸೀರೆಗಳು ದುಬಾರಿಯಾಗಲು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ ಅದರ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಹಿಡಿಯುವ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಕ್ಲಿಷ್ಟಕರವಾದ ನೇಯ್ಗೆ ವಿಧಾನ.
ಡಬಲ್ ಇಕತ್: ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ನೇಯ್ಗೆ ವಿಧಾನ. ಇಲ್ಲಿ ಬಟ್ಟೆ ನೇಯ್ದಾಗ ಲಂಬವಾಗಿ ಹೋಗುವ ಎಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಹೆಣೆಯುವ ಎಳೆಗಳು (Warp and Weft) ಎರಡೂ ದಾರಗಳಿಗೆ ನೇಯ್ಗೆಗೂ ಮೊದಲೇ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಣ್ಣ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಮಯ: ಒಂದು ಸೀರೆಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲು ನುರಿತ ನೇಕಾರರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ 5 ರಿಂದ 6 ತಿಂಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ವಿಶೇಷ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷವೇ ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ.
ವಿಶೇಷತೆ: ಈ ಸೀರೆಯ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ ಇದು ‘ರಿವರ್ಸಿಬಲ್’ (Reversible). ಅಂದರೆ ಸೀರೆಯ ಮುಂಭಾಗ ಮತ್ತು ಹಿಂಭಾಗ ಒಂದೇ ರೀತಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಯಾವುದು ಸೀದಾ, ಯಾವುದು ಉಲ್ಟಾ ಎಂದು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದು ಅಸಾಧ್ಯ. ಇದರ ಬಣ್ಣ ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳಾದರೂ ಮಾಸುವುದಿಲ್ಲ.
ವಿನ್ಯಾಸಗಳು: ಪಟಾನ್ ಪಟೋಲಾ ಸೀರೆಗಳಲ್ಲಿ ಆನೆ, ಹುಲಿ, ಗಿಳಿ, ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಜ್ಯಾಮಿತೀಯ ಆಕಾರಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಇವು 11ನೇ ಶತಮಾನದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಬಾವಿಯ ಕೆತ್ತನೆಗಳಿಂದ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇಂದು ದೀಪಿಕಾ ಪಡುಕೋಣೆ, ಮಾಧುರಿ ದೀಕ್ಷಿತ್ ಅವರಂತಹ ಬಾಲಿವುಡ್ ತಾರೆಯರಿಂದ ಹಿಡಿದು, ನೀತಾ ಅಂಬಾನಿಯವರವರೆಗೂ ಅನೇಕ ಗಣ್ಯರು ಈ ಸೀರೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು ಕೂಡ ಕೆಲವೊಂದು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಪಟೋಲಾ ಸ್ಕಾರ್ಫ್ ಧರಿಸಿದ್ದೂ ಉಂಟು. ಕೃತಕ ಪಟೋಲಾ ಸೀರೆಗಳು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಸಿಕ್ಕರೂ, ಅಪ್ಪಟ ಪಟಾನ್ ಪಟೋಲಾ ಸೀರೆಯ ಬೆಲೆ ಮಾತ್ರ ಲಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ:‘ಟಾಕ್ಸಿಕ್’ ಚಿತ್ರತಂಡದಿಂದ ಬಿಗ್ ಅಪ್ಡೇಟ್ | ಫ್ಯಾನ್ಸ್ಗೆ ರೆಡಿಯಾಗಿ ಎಂದ ರಾಕಿಂಗ್ ಸ್ಟಾರ್ ಯಶ್!
